ေနာက္ခံသမိုင္းအက်ဥ္း။ ။
၁၇၇၆ တြင္ၿဗိတိသွ်ကိုလိုနီျဖစ္ေသာ နယ္ေျမမ်ား စုေပါင္း၍ ၁၉၇၈ ပဲရစ္စာခ်ဳပ္အရ အေမရိကန္ျပည္ ေထာင္စုဟူ၍ နိုင္ငံသစ္တည္ေထာင္ခဲ့သည္။ ၁၉ ရာစုနွင့္ ၂၀ ရာစုမ်ားတြင္ မူလ ၁၃ ျပည္နယ္ရွိရာေနာက္ထပ္ ၃၇ ျပည္နယ္ထပ္မံေပါင္းစည္းဝင္ေရာက္လာရာ ေျမာက္အေမရိကတိုက္တေလ်ာက္က်ယ္ျပန္႕သြားျပီး ပင္လယ္ရပ္္ျခား နယ္ေျမအမ်ားအျပားပို္င္ဆိုင္ခဲ့သည္။ သမိုင္းတေလ်ာက္အဆုိးဝါးဆံုးအျဖစ္အပ်က္ႏွစ္ခုမွာ ကြ်န္ပုိင္ရွင္မ်ားျဖစ္ ေသာ ေတာင္ပိုင္း ၁၁ ျပည္နယ္ကခြဲထြက္ခြင့္ေတာင္းဆိုရာမွျဖစ္ပြားေသာ (၁၈၆၁-၆၅) ျပည္တြင္းစစ္ႏွင့္ အလုပ္ သမားအင္အား ေလးပံုတစ္ပံုခန္႕ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ခဲ့ရေသာ ၁၉၃၀ ခုႏွစ္မ်ား စီးပြားေရးက်ဆင္းမႈတုိ႕ျဖစ္သည္။
ပထမကမာၻစစ္ႏွင့္ ဒုတိယကမာၻစစ္မ်ားတြင္ အနိုင္ရရွိခဲ့ျခင္း၊ ၁၉၉၁ တြင္ စစ္ေအးတိုက္ပြဲၿပီးဆံုးသြားျခင္းတို႕ေၾကာင့္
ကမာၻ႕အင္အားႀကီးနိုင္ငံတစ္နိုင္ငံအျဖစ္ရပ္တည္နုိင္ခဲ့သည္။ ႏွစ္ငါးဆယ္ကာလအတြင္း စီးပြားေရးတည္ၿငိမ္ခိုင္မာ ျခင္း၊ အလုပ္လက္မဲ့နႈန္းႏွင့္ ေငြေၾကးေဖါင္းပြမႈနႈန္းေလ်ာ့က်ျခင္း၊ နည္းပညာေရွ႕တန္းေရာက္ျခင္းတို႕ျဖင့္ ရပ္တည္ လွ်က္ရွိသည္။ သို႕ေသာ္၂၀၀၂ ခုႏွစ္တြင္ နယူးေယာ့ ရွိ ကမာၻ႕ကုန္သြယ္ေရးေဆာက္အအံု (World Trade Centre) ကို အၾကမ္းဖက္သမားတို႕က ခရီးသည္တင္ေလယာဥ္ႏွစ္စင္း ကိုျပန္ေပးဆဲြၿပီးဝင္ေရာက္တိုက္ခိုက္ ခဲ့သည္။ အာဖဂန္နစၥတန္တြင္ခုိေအာင္းေနေသာ ဘင္လာဒင္လက္ခ်က္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရၿပီး အာဖဂန္နစၥတန္ကို စစ္ပဲြ ဆင္ႏႊဲ ခဲ့သည္။ ထို႕ေနာက္ အစုလိုက္အၿပံဳလိုက္ေသေစနိုင္ေသာလက္နက္မ်ား ထုတ္လုပ္လွ်က္ရွိသည္ဟူ ေသာ စြပ္စြဲခ်က္ ျဖင့္အီရတ္ကိုတိုက္ခိုက္၍ ဆတ္ဒမ္ဟူစိန္ကိုျဖဳတ္ခ်ၿပီး အေမရိကန္ အလိုက်အစိုးရတစ္ရပ္တင္ ေပးထားခဲ့သည္။
အထက္ပါစစ္ပြဲႏွစ္ပြဲလံုး သမၼတ ေဂ်ာ့ဒဗလ်ဴဘုရွ္ (George W.Bush) လက္ထက္ကျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ယခုအ ခ်ိန္အထိ အဆံုးသတ္နိုင္ေသးျခင္းမရွိဘဲ အေမရိကန္စစ္သား အေသအေပ်ာက္မ်ားျပားေနဆဲျဖစ္၏။
ပထဝီအေနအထား။ ။
တည္ေနရာ။ ေျမာက္အေမရိက။ ေျမာက္အတၱလႏၱိတ္သမုဒၵရာ၊ ေျမာက္ပစိဖိတ္သမုဒၵရာတို႕ႏွင့္ထိစပ္။ ကေနဒါနွင့္
မကၠဆီကိုနုိင္ငံတို႕ၾကား
ေျမပံုအၫႊန္း။ေျမာက္အေမရိကတိုက္
ဧရိယာ။ ကုန္းေျမ = ၉ ၁၆၁ ၉၆၆ sq km
ေရ = ၆၆၄ ၇၀၉ sq km
စုစုေပါင္း = ၉ ၈၂၆ ၆၇၅ sq km
ထိစပ္နယ္ေျမ။ ကေနဒါ ၈ ၈၉၃ km။ မကၠဆီကို ၃ ၁၄၁ Km။
စုစုေပါင္း = ၁၂ ၀၃၄ km
ကမ္းရိုးတန္း။ ၁၉၉၂၄ KM
ရာသီဥတု။ အပူအေအးမွ်တ။ ဟာဝိုင္အီႏွင့္ ဖေလာ္ရီဒါတြင္ အပူပုိင္းေဒသရာသီဥတု။ အလက္စကားတြင္
အာတိတ္စက္ဝိုင္းေဒသရာသီဥတု။ မစၥစပီျမစ္အေနာက္ဘက္လြင္ျပင္ႀကီးတြင္ မိုးအနည္းငယ္ေခါင္။
အေနာက္ေတာင္ျမစ္ဝွမ္းေဒသတြင္ မိုးေခါင္။ အေနာက္ေျမာက္ဘက္တြင္ ေဆာင္းရာသီ၌အလြန္ေအးၿပီး
တစ္ခါတစ္ရံ ေရာ့ကီးေတာင္တန္းအေရွ႕ဘက္ျခမ္းမွတိုက္ခတ္ေသာေႏြးေထြးေသာ ခ်င္ႏြတ္ေလ တိုက္
ခတ္မႈေၾကာင့္ အေအးေပါ့ေစသည္။
ေျမမ်က္ႏွာသြင္ျပင္။ က်ယ္ျပန္႕ေသာ အလယ္ပိုင္းလြင္ျပင္။ အေနာက္ဘက္တြင္ေတာင္မ်ား။ အေရွ႕ဘက္တြင္
ေတာင္ကုန္းမ်ားႏွင့္ ေတာင္မ်ား။ အလက္စကားျပည္နယ္တြင္ ၾကမ္းတမ္းေသာေတာင္မ်ား
ႏွင့္ က်ယ္ျပန္႕ေသာျမစ္ဝွမ္းေတာင္ၾကားမ်ားရွိ။ ဟာဝုိင္အီတြင္ ၾကမ္းတမ္းေသာ မီးေတာင္ပို႕ခ်
ေျမမ်က္ႏွာသြင္ျပင္။
မ်က္ႏွာျပင္အျမင့္ျခားနားခ်က္။
အနိမ့္ဆံုးအပ္ုိင္း။ ေသမင္းတမန္ေတာင္ၾကား = - ၈၆ M
အျမင့္ဆံုးအပိုင္း။ မက္ကင္ေလေတာင္ = ၆၁၉၈ M
သဘာဝအရင္းအျမစ္။ ေက်ာက္မီးေသြး။ ေၾကးနီ။ ခဲ။ မိုလစ္ဘဒီနမ္။ ေဖါ့စဖိတ္။ ယူေရနီယံ။ ေဘာက္ဆိုဒ္။ ေရႊ။
သံရိုင္း။ မာက်ဴရီ။ နီကယ္။ ပိုတက္။ ေငြ။ ခဲမျဖဴ။ သြပ္။ ေရနံ။ သဘာဝဓါတ္ေငြ႕။ သစ္
လူ႕အရင္းအျမစ္။ ။
လူဦးေရ။ ၃၁၀ ၂၃၂ ၈၆၃ ဦးေရ
လူဦးေရတိုးႏႈန္း။ ၀.၉၇ % (၂၀၁၀)
ေမြးဖြားနႈန္း။ ၁၃.၈၃/၁၀၀၀ ဦးေရ (၂၀၁၀)
ေသဆံုးနႈန္း။ ၈.၃၈/၁၀၀၀ ဦးေရ (၂၀၁၀)
ပ်မ္းမွ်အသက္။ က်ား = ၇၅.၇၈ ႏွစ္
မ = ၈၀.၈၁ ႏွစ္
စုစုေပါင္း = ၇၈.၂၄ ႏွစ္
လူမ်ဳိး။ အေမရိကန္
တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိး။ လူျဖဴ ၇၉.၉၆ %။ လူမည္း ၁၂.၈၅ %။ အေမရင္ဒီးယန္းႏွင့္ အလက္စကားေဒသခံ ၀.၉၇ %
ဟာဝိုင္အီေဒသခံႏွင့္ အျခား ပစိဖိတ္ကြ်န္းသား ၀.၁၈%။
ကိုးကြယ္မႈ။ ပရိုတက္စတင့္ ၅၁.၃ %။ ရိုမန္ကက္သိုလစ္ ၂၃.၉ %။ ေမာ္မြန္ ၁.၇ %။ ခရစ္ယာန္ ၁.၆%။ ဂ်ဴး
၁.၇ %။ ဗုဒၶဘာသာ ၀.၇ %။ မြတ္စလင္ ၀.၆ %။ အျခား ႏွင္ ့ အမည္မသိ ၂.၅ %။ ဘာသာစြဲမရွိသူ
၁၂.၁ %။ ဘာသာမဲ႕ ၄ %
ဘာသာစကား။ အဂၤလိပ္ ၈၂.၁ %။ စပိန္ ၁၀.၇ %။ အျခား အင္ဒို-ဥေရာပ ၃.၈ %။ အာရွ ႏွင့္ ပစိဖိတ္ကြ်န္း
၂.၇ %။ အျခား ၀.၇ %
ၿမိဳ႕ေတာ္။ ဝါရွင္တန္ ဒီစီ (Washington, DC)
၁၇၇၆ တြင္ၿဗိတိသွ်ကိုလိုနီျဖစ္ေသာ နယ္ေျမမ်ား စုေပါင္း၍ ၁၉၇၈ ပဲရစ္စာခ်ဳပ္အရ အေမရိကန္ျပည္ ေထာင္စုဟူ၍ နိုင္ငံသစ္တည္ေထာင္ခဲ့သည္။ ၁၉ ရာစုနွင့္ ၂၀ ရာစုမ်ားတြင္ မူလ ၁၃ ျပည္နယ္ရွိရာေနာက္ထပ္ ၃၇ ျပည္နယ္ထပ္မံေပါင္းစည္းဝင္ေရာက္လာရာ ေျမာက္အေမရိကတိုက္တေလ်ာက္က်ယ္ျပန္႕သြားျပီး ပင္လယ္ရပ္္ျခား နယ္ေျမအမ်ားအျပားပို္င္ဆိုင္ခဲ့သည္။ သမိုင္းတေလ်ာက္အဆုိးဝါးဆံုးအျဖစ္အပ်က္ႏွစ္ခုမွာ ကြ်န္ပုိင္ရွင္မ်ားျဖစ္ ေသာ ေတာင္ပိုင္း ၁၁ ျပည္နယ္ကခြဲထြက္ခြင့္ေတာင္းဆိုရာမွျဖစ္ပြားေသာ (၁၈၆၁-၆၅) ျပည္တြင္းစစ္ႏွင့္ အလုပ္ သမားအင္အား ေလးပံုတစ္ပံုခန္႕ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ခဲ့ရေသာ ၁၉၃၀ ခုႏွစ္မ်ား စီးပြားေရးက်ဆင္းမႈတုိ႕ျဖစ္သည္။
ပထမကမာၻစစ္ႏွင့္ ဒုတိယကမာၻစစ္မ်ားတြင္ အနိုင္ရရွိခဲ့ျခင္း၊ ၁၉၉၁ တြင္ စစ္ေအးတိုက္ပြဲၿပီးဆံုးသြားျခင္းတို႕ေၾကာင့္
ကမာၻ႕အင္အားႀကီးနိုင္ငံတစ္နိုင္ငံအျဖစ္ရပ္တည္နုိင္ခဲ့သည္။ ႏွစ္ငါးဆယ္ကာလအတြင္း စီးပြားေရးတည္ၿငိမ္ခိုင္မာ ျခင္း၊ အလုပ္လက္မဲ့နႈန္းႏွင့္ ေငြေၾကးေဖါင္းပြမႈနႈန္းေလ်ာ့က်ျခင္း၊ နည္းပညာေရွ႕တန္းေရာက္ျခင္းတို႕ျဖင့္ ရပ္တည္ လွ်က္ရွိသည္။ သို႕ေသာ္၂၀၀၂ ခုႏွစ္တြင္ နယူးေယာ့ ရွိ ကမာၻ႕ကုန္သြယ္ေရးေဆာက္အအံု (World Trade Centre) ကို အၾကမ္းဖက္သမားတို႕က ခရီးသည္တင္ေလယာဥ္ႏွစ္စင္း ကိုျပန္ေပးဆဲြၿပီးဝင္ေရာက္တိုက္ခိုက္ ခဲ့သည္။ အာဖဂန္နစၥတန္တြင္ခုိေအာင္းေနေသာ ဘင္လာဒင္လက္ခ်က္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရၿပီး အာဖဂန္နစၥတန္ကို စစ္ပဲြ ဆင္ႏႊဲ ခဲ့သည္။ ထို႕ေနာက္ အစုလိုက္အၿပံဳလိုက္ေသေစနိုင္ေသာလက္နက္မ်ား ထုတ္လုပ္လွ်က္ရွိသည္ဟူ ေသာ စြပ္စြဲခ်က္ ျဖင့္အီရတ္ကိုတိုက္ခိုက္၍ ဆတ္ဒမ္ဟူစိန္ကိုျဖဳတ္ခ်ၿပီး အေမရိကန္ အလိုက်အစိုးရတစ္ရပ္တင္ ေပးထားခဲ့သည္။
အထက္ပါစစ္ပြဲႏွစ္ပြဲလံုး သမၼတ ေဂ်ာ့ဒဗလ်ဴဘုရွ္ (George W.Bush) လက္ထက္ကျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ယခုအ ခ်ိန္အထိ အဆံုးသတ္နိုင္ေသးျခင္းမရွိဘဲ အေမရိကန္စစ္သား အေသအေပ်ာက္မ်ားျပားေနဆဲျဖစ္၏။
ပထဝီအေနအထား။ ။
တည္ေနရာ။ ေျမာက္အေမရိက။ ေျမာက္အတၱလႏၱိတ္သမုဒၵရာ၊ ေျမာက္ပစိဖိတ္သမုဒၵရာတို႕ႏွင့္ထိစပ္။ ကေနဒါနွင့္
မကၠဆီကိုနုိင္ငံတို႕ၾကား
ေျမပံုအၫႊန္း။ေျမာက္အေမရိကတိုက္
ဧရိယာ။ ကုန္းေျမ = ၉ ၁၆၁ ၉၆၆ sq km
ေရ = ၆၆၄ ၇၀၉ sq km
စုစုေပါင္း = ၉ ၈၂၆ ၆၇၅ sq km
ထိစပ္နယ္ေျမ။ ကေနဒါ ၈ ၈၉၃ km။ မကၠဆီကို ၃ ၁၄၁ Km။
စုစုေပါင္း = ၁၂ ၀၃၄ km
ကမ္းရိုးတန္း။ ၁၉၉၂၄ KM
ရာသီဥတု။ အပူအေအးမွ်တ။ ဟာဝိုင္အီႏွင့္ ဖေလာ္ရီဒါတြင္ အပူပုိင္းေဒသရာသီဥတု။ အလက္စကားတြင္
အာတိတ္စက္ဝိုင္းေဒသရာသီဥတု။ မစၥစပီျမစ္အေနာက္ဘက္လြင္ျပင္ႀကီးတြင္ မိုးအနည္းငယ္ေခါင္။
အေနာက္ေတာင္ျမစ္ဝွမ္းေဒသတြင္ မိုးေခါင္။ အေနာက္ေျမာက္ဘက္တြင္ ေဆာင္းရာသီ၌အလြန္ေအးၿပီး
တစ္ခါတစ္ရံ ေရာ့ကီးေတာင္တန္းအေရွ႕ဘက္ျခမ္းမွတိုက္ခတ္ေသာေႏြးေထြးေသာ ခ်င္ႏြတ္ေလ တိုက္
ခတ္မႈေၾကာင့္ အေအးေပါ့ေစသည္။
ေျမမ်က္ႏွာသြင္ျပင္။ က်ယ္ျပန္႕ေသာ အလယ္ပိုင္းလြင္ျပင္။ အေနာက္ဘက္တြင္ေတာင္မ်ား။ အေရွ႕ဘက္တြင္
ေတာင္ကုန္းမ်ားႏွင့္ ေတာင္မ်ား။ အလက္စကားျပည္နယ္တြင္ ၾကမ္းတမ္းေသာေတာင္မ်ား
ႏွင့္ က်ယ္ျပန္႕ေသာျမစ္ဝွမ္းေတာင္ၾကားမ်ားရွိ။ ဟာဝုိင္အီတြင္ ၾကမ္းတမ္းေသာ မီးေတာင္ပို႕ခ်
ေျမမ်က္ႏွာသြင္ျပင္။
မ်က္ႏွာျပင္အျမင့္ျခားနားခ်က္။
အနိမ့္ဆံုးအပ္ုိင္း။ ေသမင္းတမန္ေတာင္ၾကား = - ၈၆ M
အျမင့္ဆံုးအပိုင္း။ မက္ကင္ေလေတာင္ = ၆၁၉၈ M
သဘာဝအရင္းအျမစ္။ ေက်ာက္မီးေသြး။ ေၾကးနီ။ ခဲ။ မိုလစ္ဘဒီနမ္။ ေဖါ့စဖိတ္။ ယူေရနီယံ။ ေဘာက္ဆိုဒ္။ ေရႊ။
သံရိုင္း။ မာက်ဴရီ။ နီကယ္။ ပိုတက္။ ေငြ။ ခဲမျဖဴ။ သြပ္။ ေရနံ။ သဘာဝဓါတ္ေငြ႕။ သစ္
လူ႕အရင္းအျမစ္။ ။
လူဦးေရ။ ၃၁၀ ၂၃၂ ၈၆၃ ဦးေရ
လူဦးေရတိုးႏႈန္း။ ၀.၉၇ % (၂၀၁၀)
ေမြးဖြားနႈန္း။ ၁၃.၈၃/၁၀၀၀ ဦးေရ (၂၀၁၀)
ေသဆံုးနႈန္း။ ၈.၃၈/၁၀၀၀ ဦးေရ (၂၀၁၀)
ပ်မ္းမွ်အသက္။ က်ား = ၇၅.၇၈ ႏွစ္
မ = ၈၀.၈၁ ႏွစ္
စုစုေပါင္း = ၇၈.၂၄ ႏွစ္
လူမ်ဳိး။ အေမရိကန္
တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိး။ လူျဖဴ ၇၉.၉၆ %။ လူမည္း ၁၂.၈၅ %။ အေမရင္ဒီးယန္းႏွင့္ အလက္စကားေဒသခံ ၀.၉၇ %
ဟာဝိုင္အီေဒသခံႏွင့္ အျခား ပစိဖိတ္ကြ်န္းသား ၀.၁၈%။
ကိုးကြယ္မႈ။ ပရိုတက္စတင့္ ၅၁.၃ %။ ရိုမန္ကက္သိုလစ္ ၂၃.၉ %။ ေမာ္မြန္ ၁.၇ %။ ခရစ္ယာန္ ၁.၆%။ ဂ်ဴး
၁.၇ %။ ဗုဒၶဘာသာ ၀.၇ %။ မြတ္စလင္ ၀.၆ %။ အျခား ႏွင္ ့ အမည္မသိ ၂.၅ %။ ဘာသာစြဲမရွိသူ
၁၂.၁ %။ ဘာသာမဲ႕ ၄ %
ဘာသာစကား။ အဂၤလိပ္ ၈၂.၁ %။ စပိန္ ၁၀.၇ %။ အျခား အင္ဒို-ဥေရာပ ၃.၈ %။ အာရွ ႏွင့္ ပစိဖိတ္ကြ်န္း
၂.၇ %။ အျခား ၀.၇ %
ၿမိဳ႕ေတာ္။ ဝါရွင္တန္ ဒီစီ (Washington, DC)
0 comments:
Post a Comment